• bane1.jpeg
  • bane2.jpeg
  • bane3.jpeg
  • bane4.jpeg
  • bane5.jpeg
  • bane6.jpeg
  • bane7.jpeg

Zdrowotność dzieci, młodzieży i dorosłych, a więc całego społeczeństwa systematycznie pogarsza się. Aby temu zapobiec konieczne jest uświadomienie sobie w jaki sposób skutecznie możemy temu przeciwdziałać. Koncepcja SZKOŁY PROMUJĄCEJ ZDROWIE narodziła się w Europie w połowie lat 80 . W Polsce prace nad projektem zostały rozpoczęte w 1991 roku. Obecnie istnieje już w naszym kraju sieć szkół które podjęły tę inicjatywę i wspierają się nawzajem w realizacji przyjętych celów. Nasza szkoła jako pierwsza w powiecie przeworskim postanowiła przyłączyć się do sieci SZKÓŁ PROMUJĄCYCH ZDROWIE.

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) zdrowie człowieka składa się z kilku, wzajemnie ze sobą powiązanych wymiarów:

  • Zdrowie fizyczne – prawidłowe funkcjonowanie organizmu, wszystkich jego układów i narządów
  • Zdrowie psychiczne, a w jego obrębie zdrowie:
    • umysłowe czyli zdolność do jasnego, logicznego myślenia
    • emocjonalne czyli zdolność do rozpoznawania uczuć i wyrażania ich w odpowiedni sposób, umiejętność radzenia sobie ze stresem, napięciem depresją, lękiem
  • Zdrowie społeczne – zdolność do utrzymywania prawidłowych relacji z innymi ludźmi
  • Zdrowie duchowe – związane z wiarą, religią, wyznawanym systemem wartości

Edukacja zdrowotna rozumiana jako „ proces, w którym ludzie uczą się dbać o zdrowie własne i społeczności w której żyją” jest nieodłącznym elementem promocji zdrowia i szkoły promującej zdrowie.

SZKOŁA PROMUJĄCA ZDROWIE to pewna idea i jak każda idea jest trudna do zdefiniowania Przyjmuje się, że w szkole pracownicy i uczniowie:

  • podejmują starania aby poprawić swoje samopoczucie i zdrowie
  • uczą się jak zdrowiej żyć i jak tworzyć zdrowe środowisko
  • zachęcają ludzi w innych siedliskach w swoim otoczeniu, zwłaszcza rodziców, do podjęcia podobnych starań SZKOŁĘ PROMUJĄCĄ ZDROWIE tworzą lub współuczestniczą w jej tworzeniu:
  • uczniowie
  • nauczyciele
  • rodzice
  • inni pracownicy szkoły
  • inne osoby ze społeczności lokalnej

 

TRZY GŁÓWNE CELE SZKOŁY PROMUJĄCEJ ZDROWIE

1. Edukacja zdrowotna jako ważny element programu nauczania szkoły.

2. Etos zdrowia w szkole – środowisko fizyczne i społeczne oraz polityka i organizacja, wspierające edukację zdrowotną i sprzyjające zdrowemu stylowi życia oraz dobremu samopoczuciu członków społeczności szkolnej

3. Współdziałanie z rodzicami i społecznością lokalną

  • Zgodnie z założeniami Europejskiej Sieci Szkół Promujących Zdrowie, której Polska jest członkiem nadrzędnym celem szkoły promującej zdrowie jest zdrowy styl życia całej społeczności szkolnej, tzn. pracowników i uczniów. Aby osiągnąć ten cel, społeczność szkolna powinna starać się:
  • Zapewnić sprzyjające zdrowiu środowisko fizyczne pracy i nauki
  • Kształtować poczucie odpowiedzialności za zdrowie u każdej osoby, w rodzinie i w społeczności lokalnej
  • Zachęcać do zdrowego stylu życia oraz stworzyć uczniom i pracownikom realne i atrakcyjne możliwości dokonywania zdrowych wyborów
  • Umożliwiać uczniom rozwój ich potencjału fizycznego, psychicznego i społecznego oraz wzmacniać ich poczucie własnej wartości
  • Przedstawiać społeczności szkolnej jasne cele dla promocji zdrowia i bezpieczeństwa
  • Kształtować dobre relacje między:
    • pracownikami i uczniami
    • samymi uczniami
    • szkołą i rodzicami oraz społecznością lokalną
  • Wykorzystywać wszelkie dostępne środki w społeczności lokalnej dla wspierania działań w zakresie promocji zdrowia
  • Włączyć edukację zdrowotną uczniów do programu nauczania szkoły z wykorzystaniem aktywizujących metod nauczania
  • Wyposażyć uczniów w wiedzę i umiejętności niezbędne do podejmowania wyborów dla poprawy własnego zdrowia oraz tworzenia zdrowego i bezpiecznego środowiska fizycznego
  • Włączyć do działań szkoły szkolną służbę zdrowia

Podane wyżej kryteria określają kierunki, w których szkoła podąża. SZKOŁA PROMUJĄCA ZDROWIE jest ideą. Idei nie można zrealizować i osiągnąć lecz jedynie:

  • można wcielać ją w życie
  • można odkrywać ją w sobie lub w innych
  • służyć jej
  • dążyć do niej, podejmując długofalowe działania

Dlatego Szkoły promujące zdrowie działają metodą „małych kroków”, każda szkoła wybiera najważniejsze dla niej cele (wynikające z potrzeb uczniów i pracowników)i stara się je realizować w realnym dla siebie tempie zakładając jakieś kryterium sukcesu i sprawdzają czy udało się go osiągnąć. Cele każda szkoła osiąga własną drogą- unika się współzawodnictwa i konkurencji. Przyznaje się prawo do popełniania błędów – ważne by je zauważać i korygować.

Jaka jest różnica między SZKOŁĄ PROMUJĄCĄ ZDROWIE a tradycyjną szkołą aktywną w działaniach na rzecz zdrowia?

Szkoły promujące zdrowie Szkoły aktywne w działaniach na rzecz zdrowia, z tradycyjnym podejściem
Koncentracja na ludziach Koncentracja na problemach
Działania wynikające z potrzeb wewnętrznych społeczności szkolnej Dominują akcje i działania narzucone z zewnątrz
Uwzględnianie potrzeb całej społeczności szkolnej- uczniów i pracowników Koncentracja na zdrowiu ucznia
Koncentracja na zdrowiu pozytywnym - dobrym samopoczuciu Eksponowanie zagrożeń
Budowanie planu działań(z określeniem celu i kryterium sukcesu)dla rozwiązania własnych problemów Plany wg zaleceń zewnętrznych
Sprawdzanie czy osiągnięto cel - sukces czy niepowodzenie Koncentracja na działaniach bez sprawdzania efektów
Wygaszanie współzawodnictwa ( promocja zdrowia dotyczy wszystkich) Eksponowanie współzawodnictwa (uczestnictwo najlepszych)

SZKOŁA PROMUJĄCA ZDROWIE jest otwarta na środowisko lokalne, jest przyjazna dla ucznia jest szkołą dialogu. SZKOŁĘ PROMUJĄCĄ ZDROWIE charakteryzuje koncentracja na człowieku, prymat wartości humanistycznych nad wartościami utylitarnymi. Szkołę promującą zdrowie spośród szkół innego typu nastawionych na konkurencję wyróżnia wymiar człowieczeństwa, wspólna dbałość o dobro, którym jest zdrowie, podporządkowanie nauczania i wychowania uniwersalne zasadzie dialogu Dodajmy, iż dialog nie wyklucza zdrowej rywalizacji, która jednak niewiele ma wspólnego z walką i ostrą konkurencją.

Czym jest dialog? „Dialog to budowanie wzajemności” (J. Tischner) To budowanie wzajemności opiera się w szkole promującej zdrowie na trzech głównych procedurach: diagnozowaniu, monitorowaniu i ewaluacji.

  • Monitorowanie to rejestrowanie na bieżąco i w sposób systematyczny zachodzących w szkole zmian.
  • Ewaluacja pozwala uczniom i ich rodzicom swobodnie wypowiedzieć ich własne opinie i poglądy, a także uwagi krytyczne i życzenia pod adresem szkoły
  • Diagnoza stwarza możliwość, w miarę precyzyjnego określenia stanu wyjściowego – np. potrzeb i oczekiwań uczniów, nauczycieli i rodziców, którzy zdecydowali się wspólnie tworzyć szkołę promującą zdrowie.

Reasumując, należy stwierdzić, iż esencją SZKOŁY PROMUJĄCEJ ZDROWIE są ludzie tworzący społeczność szkolną i potrafiący rozwijać dialog, którego sensem jest wiara w drugiego człowieka; wiara w jego potencjał intelektualny, psychiczny, społeczny i duchowy.

Opracowała Agnieszka Firleta na podstawie „Szkoła promująca zdrowie” B.Woynarowskiej i M. Sokołowskiej

Facebook

Przydatne linki

LOSOWE ZDJĘCIA

LOSOWE FILMY